در ستایش حوزه عمومی

دیروز یادداشتی از من با عنوان "در ستایش حوزه عمومی" در روزنامه ی آرمان، شماره ی 2016 تاریخ 10-07-1391 منتشر شد. از سعید برآبادی عزیز جهت هماهنگی و انتشار این یادداشت سپاسگزاری می نمایم. این یادداشت در پاسخ به دعوت ایشان پیرامون نوشتن مطلبی در مورد طرح نوسازی میدان امام حسین تهران نوشته شده است.

لینک یادداشت

در ستایش حوزه عمومی
 
دکتر ایمان رئیسی*
 

1. شهر نوعی هویتش متغیر است و به تعبیر رم کولهاس شهر نوعی، شهری است که از گرفتاری مرکز و از قیدوبندهای هویت آزاد است. تهران و بسیاری از شهرهای ایران بینابین مفاهیمی مانند هویت و مالکیت خصوصی و انباشت سرمایه در مرکز گرفتارند و تنها با نگاهی بدون نوستالژی به شهر و توسعه‌ شهری می‌توان مسائل شهری را حل کرد. اگر مرکز شهری شبیه تهران به انباری از بناهای تاریخی تبدیل شده، شاید راه حل لوکوربوزیه برایش مفید باشد: تخریب از بن و نوسازی!

2. نوسازی همواره با شادمانی همراه است اما بهتر است که این مهم با توجه به خواسته‌های مردم انجام شود. در زبان علمی شهرسازی به این روش شهرسازی شهروندمدار گفته‌اند. در این روش هرگونه تغییر مهم در هر منطقه و محله، علاوه بر تایید متخصصان شهری، باید مورد تایید مردم آن منطقه هم قرارگیرد. اینجاست که نوسازی باعث ایجاد حس تعلق در شهروندان شده و مشارکت آنها را در حوزه عمومی بالا می‌برد.

3.اما شهرسازی حکومت‌مدار، نیازی به تایید طرح‌هایش توسط مردم ندارد اما شهر نه عنوان حوزه‌ عمومی - به مفهوم هابرماس- بلکه به مکانی برای رقابت‌های سیاسی و اقتصادی تبدیل خواهدشد و طبیعی است که مردم در این شهر احساس تعلق خاطر نکرده و به فضاهای خصوصی پناه می‌برند. تجمع بیش از چند نفر در این شهر معنی‌دار است و فضاهای پیاده‌ شهری و پاتوق‌های شهری تعریف نشده است.

4.میدان امام حسین تهران هم نیازمند توسعه و هم نیازمند نوسازی است، اما آرزوی بزرگی است که بخواهیم طرح توسعه‌اش ابتدا به رای متخصصان و شهروندان گذاشته شود و مانند بسیاری از میدان‌های دیگر این شهر تبدیل به یک گره ترافیکی نشود!

* استادیار دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه آزاد اسلامی قزوین

/ 3 نظر / 55 بازدید
امیر

آرزوی محالی است...

ماماز

سلام خدمت جناب رئیسی...در مورد این پست به شدت باهاتون موافقم...یه نکته ی دیگه...ما دانشجوهای معماری هستیم و به تازگی یه وبلاگ راه اندازی کردیم در مورد بچه های نسل چاهارم و دغدغه هاشون...از ادبیات و موسیقی گرفته تا معماری و فیلم و نوشته های خودمون...اگه به ما سر بزنید و نظر بدید خیلی خوشحال میشیم...مرسی